poniedziałek, 3 marca 2014

Spokojnie czy zrywami?

Porównałem w tabeli i na wykresie rozwój gospodarczy - mierzony wzrostem PKB - trzech krajów nadbałtyckich (Litwy, Łotwy i Estonii) oraz Polski. “Pribałtiki” notują wzrost szarpany - momentami bardzo wysoki, ale okupiony niekiedy dramatycznym spadkiem. Ich niewielkie gospodarki są w silnym stopniu uzależnione od świata zewnętrznego i koniunktury światowej. Duża gospodarka polska znacznie lepiej radzi sobie z wahaniami i dzięki dużemu zróżnicowaniu (dywersyfikacji) przeżywa mniejsze wahania. Wpływ dotacji europejskich jest w zasadzie zbliżony, gdyż wszystkie kraje są beneficjentami netto dotacji unijnych.

Dane o wzroście zostały zaczerpnięte z tabeli Eurostatu zatytułowanej Real GDP growth rate.

Kliknij, aby zobaczyć większy obrazek.

mx34C2D

Wykres tempa wzrostu pokazuje bardzo wyraźnie, jak dramatyczne zmiany przeżywają kraje bałtyckie i jak względnie stabilnie rozwija się polska gospodarka (czerwona łamana), która ani razu nie doświadczyła recesji, czyli ujemnego tempa wzrostu (wiemy z innych statystyk, że spadku nie zanotowaliśmy nawet przez jeden kwartał), broniąc się skutecznie w okresie silnego kryzysu światowego, który zaczął się w 2008 roku.

image

Po zsumowaniu tempa wzrostu wszystkich czterech krajów w omawianym okresie dowiadujemy się, że w latach 2002-2013 Litwa zanotowała wzrost 63,3%, Polska 56,3%, natomiast w okresie o rok krótszym, czyli 2002-2012, Estonia odnotowała wzrost 51,4%, a Łotwa 47,6%. Jak więc widać, wszystkie kraje mają podobne średnie tempo wzrostu, ale Polska stabilne, zaś kraje bałtyckie - znacznie zróżnicowane. Wydaje się, że ekonomicznie zdrowszy jest wzrost bardziej zrównoważony.

piątek, 28 lutego 2014

CIA The World Factbook - ranking 2014

imagePojawiły się nowe rankingi CIA The World Factbook. W tym miejscu zrobimy porównanie produktu krajowego brutto na głowę w bieżących dolarach międzynarodowych, według parytetu siły nabywczej, w pięciu kolejnych latach (2009-2013) dla dawnych krajów obozu socjalistycznego. Dane uszeregowano według wyników w 2013 roku. Dla porównania, średnia UE (28 krajów) to obecnie 34,5 tys. USD, średnia światowa to w przybliżeniu 11,5 tys. USD. Do wykazu dołączyłem Grecję i Portugalię, najbliższe nam zamożnością kraje starej Unii - Grecja, mająca kilka lat temu ok. 30 tys. USD na głowę, straciła blisko 1/4 tej wielkości i została wyprzedzona przez kilka krajów wschodnioeuropejskich.

The World Factbook

Kraj

2009

2010

2011

2012

2013

Słowenia 28200 28400 29100 28600 27400
Czechy 25100 25600 25900 27200 27200
Słowacja 21100 22200 23400 24300 24700
Grecja x x 26600 24300 23600
Portugalia x x 23700 23000 22900
Litwa 15000 14500 18700 20100 22600
Estonia 18800 19000 20200 21200 22400
Polska 17800 18800 20100 20600 21100
Węgry 18800 19000 19600 19800 19800
Łotwa 14500 14500 15400 18100 19100
Rosja 15200 15900 16700 17700 18100
Chorwacja 17600 17500 18300 18100 17800
Białoruś 11600 13400 14900 16000 16100
Bułgaria 12600 12800 13500 14200 14400
Rumunia 11500 11500 12300 12800 13200
Czarnogóra 9800 9900 11200 11700 11900
Serbia 10400 11000 10700 10500 11100
Macedonia 9000 9400 10400 10700 10800
Bośnia i Hercegowina 6300 6600 8200 8300 8300
Albania 6200 8000 7800 8000 8200
Ukraina 6400 6700 7200 7600 7400
Kosowo

x

x

6500 7400 7600
Mołdawia 2400 2500 3400 3500 3600

A tutaj jest zestawienie globalnego PKB - polska gospodarka jest na 21. miejscu w świecie (jesli pominąć Unię Europejską jako osobno wyszczególniony organizm gospodarczy):

https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2001rank.html

wtorek, 11 lutego 2014

Polskie telefony

W Małym Roczniku Statystycznym Polski 2013, na stronach 638-639, jest informacja o rozwoju telefonii stacjonarnej i komórkowej w Polsce, w okresie od 1950 roku do dzisiaj. Urzędowo noszą one nazwy Telefoniczne łącza główne i Telefonia ruchoma.

imageDane sprzed 1970 roku pomijam, zaczynając od 1970 roku, kiedy to w okresie gierkowskim zaczęto nieco inwestować w telefonizację kraju. Dane o telefonach komórkowych zaczynają się w tabeli niestety dopiero od 2000 roku (sam mam komórkę od bodaj 1994 roku), kiedy to na rynku było już blisko 7 mln telefonów. Od 2005 roku odnotowywany jest szybki spadek liczby telefonów stacjonarnych (w ciągu 7 lat prawie dwukrotny), których dzisiaj jest prawdopodobnie 10-krotnie mniej niż komórkowych. Tych ostatnich przypada już półtora na jednego obywatela kraju (54 mln). Można przewidywać, że telefonia stacjonarna będzie sukcesywnie zanikać, wypierana przez nowocześniejsze środki komunikacji. Warto na marginesie zauważyć, że np. w wielu rejonach Afryki, gdzie telefonów w ogóle przedtem nie było, tworzy się od razu sieci komórkowe, pomijając już przestarzałe i wymagające sporych inwestycji stacjonarne.

W szczęśliwie minionym ustroju telekomunikacja na potrzeby zwykłych ludzi była zaniedbywana - tłumaczyło się to wtedy niechęcią władzy do kontaktowania się ludzi między sobą. Na telefon czekało się wtedy średnio 10-15 lat, składając uprzednio podanie o przydział. Młodym ludziom może się to dziś wydać absurdalne, ale takie to były czasy. Stare, prymitywne aparaty (jak ten na zdjęciu), przez dziesiątki lat nie miały funkcji redial i usiłując się gdzieś dodzwonić, np. do przychodni lekarskiej czy urzędu, kręciło się do upadłego obrotową tarczą, wykręcając za każdym razem pełny numer.

Uwaga: Przebieg krzywych na wykresie jest zdeformowany przez różnej wielkości przedziały czasowe - 10-letnie, 5-letnie, 3-letnie i roczne.

Aktualizacja: dane za 2013 rok.

telefony2013

http://www.stat.gov.pl/gus/5840_11290_PLK_HTML.htm

czwartek, 23 stycznia 2014

Zadłużenie publiczne w Europie

Jednym z ważniejszych wskaźników makroekonomicznych w Europie jest zadłużenie sektora finansów publicznych - dane na ten temat są regularnie publikowane przez Eurostat. Zadłużenie jest też często przedmiotem publicznej dyskusji w Polsce, gdzie stało się narzędziem walki politycznej, bez względu na fakty.

W sierpniowym wpisie Porównanie zadłużenia wybranych państw UE umieściłem link do interaktywnego wykresu w Google Public Data Explorer pokazującego relację długu publicznego do produktu krajowego brutto w wybranych krajach Unii Europejskiej - dane dotyczyły dynamiki danych w okresie od 1995 do 2012 roku.

mx3909C

Najnowsza publikacja Eurostatu, Euro area government debt down to 92.7% of GDP, EU28 up to 86.8% of GDP, pokazuje dane za trzeci kwartał 2013 roku - w strefie euro (EA17) przeciętne zadłużenie, w porównaniu z poprzednim kwartale, nieco spadło do poziomu 92,7% PKB, natomiast w całej Unii Europejskiej (EU28) minimalnie wzrosło do 86,8%. W porównaniu z trzecim kwartałem 20912 r. obie wielkości wzrosły o 2-3 punkty procentowe.

Nas zainteresuje porównanie międzynarodowe, bo pokazuje faktyczna pozycję międzynarodową Polski, skalę zadłużenia i dyscyplinę finansową kraju. Polska, z długiem publicznym na poziomie 58% PKB, jest 17 na 28 krajów UE, o prawie 29 punktów procentowych poniżej średniej unijnej. Polska zaznaczona jest czerwonym kolorem, natomiast czarnym zaznaczone są strefy euro (EA17 i EA18) i cała wspólnota (EU28).

mx33A43

Dokładne dane liczbowe zawiera tabela umieszczona w dokumencie Eurostatu - jej fragment przytaczamy poniżej - dane są posortowane alfabetycznie, według krajów..

mx32231

Zacytuję jeszcze fragment wpisu Państwowy dług publiczny, z października 2012 roku, gdzie pokazuję, z czego składa się dług w Polsce - dane liczbowe są tu mniej istotne, ważna jest sama struktura, a więc podział na dług podsektora rządowego,.samorządowego i ubezpieczeń społecznych, a w ich ramach na bardziej szczegółowe wielkości.

mx3EFAC

Łączna liczba wyświetleń od 27 sierpnia 2013

Formularz kontaktowy

Nazwa

E-mail *

Wiadomość *

Mój Twitter